{"id":367,"date":"2021-09-09T20:03:43","date_gmt":"2021-09-09T20:03:43","guid":{"rendered":"http:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/?p=367"},"modified":"2024-10-28T06:00:41","modified_gmt":"2024-10-28T06:00:41","slug":"cin-zindaninda-anlam-arayisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/cin-zindaninda-anlam-arayisi\/","title":{"rendered":"\u00c7\u0130N Z\u0130NDANINDA ANLAM ARAYI\u015eI"},"content":{"rendered":"<h3 style=\"text-align: center;\">Ozan Pekgoz<\/h3>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\nAbduveli Ayup, Do\u011fu T\u00fcrkistanl\u0131 bir e\u011fitimci, Uygur T\u00fcrk\u00fc bir m\u00fcnevver. \u00c7o\u011fu takip\u00e7isinin bildi\u011fi gibi 2013-2014 y\u0131llar\u0131nda soyk\u0131r\u0131mc\u0131 fa\u015fist \u00c7in\u2019in toplama kamplar\u0131nda 15 ay esir tutuldu. Ger\u00e7ek su\u00e7u, alt\u0131n\u0131 \u00e7ize \u00e7ize \u00c7in yasalar\u0131na uygun olarak nitelikli ilk\u00f6\u011fretim ve anadili seferberli\u011fi ba\u015flatmak, Uygurlara (Kazak ve K\u0131rg\u0131zlara da) anadilde e\u011fitimin yan\u0131 s\u0131ra \u00c7ince ve \u0130ngilizce \u00f6\u011fretmeye kalk\u0131\u015fmakt\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\nHer fa\u015fist rejim gibi \u00f6nce kendi kanunlar\u0131n\u0131 \u00e7i\u011fneyen \u00c7in rejimi i\u00e7in stratejik hedef, gerginli\u011fi k\u00f6r\u00fcklemektir. Bunun i\u00e7in \u00f6ncelikle Abd\u00fclveli Ey\u00fcp gibi e\u011fitim yoluyla diyalog kurmak isteyen ayd\u0131nlar\u0131 ter\u00f6rle su\u00e7lamak, susturmak ve ortadan kald\u0131rmak gerekiyor.<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\nEsaret g\u00fcnlerini kaleme ald\u0131\u011f\u0131 \u201c\u00c7in Zindan\u0131nda Do\u011fu T\u00fcrkistanl\u0131 Bir Ayd\u0131n\u201d adl\u0131 kitab\u0131 \u0130leri Yay\u0131nlar\u0131\u2019ndan \u00e7\u0131kt\u0131. Abd\u00fclveli Ey\u00fcp\u2019\u00fcn tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131, demir perde Rusyas\u0131ndan bile daha kat\u0131 bir s\u0131zd\u0131rmazl\u0131k uygulayan \u00c7in\u2019in su\u00e7lar\u0131na dair \u00f6nemli bir kaynak. \u00c7in\u2019in Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019da insanl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 i\u015fledi\u011fi su\u00e7lar\u0131n hem nitelik olarak, hem de nicelik olarak d\u00fcnya tarihinde herhangi bir k\u0131yas\u0131 yok!<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\nAncak ben Abd\u00fclveli Ey\u00fcp\u2019\u00fcn bizzat kendisinin ve milletinin ba\u015f\u0131na gelen korkun\u00e7 felakete yakla\u015f\u0131m\u0131nda bamba\u015fka bir cevher g\u00f6r\u00fcyorum.<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\nOkuyarak bile sizi deh\u015fete d\u00fc\u015f\u00fcren olay\u0131n kahraman\u0131 Abd\u00fclveli Ey\u00fcp\u2019\u00fcn \u2018Ey\u00fcp\u2019 sabr\u0131 ve \u201cinsan kalma\u201d dirayeti kar\u015f\u0131s\u0131nda irkiliyorsunuz. Bu kesinlikle her insan\u0131n potansiyelinde olan ama maalesef \u00e7ok dar bir az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n elde edebildi\u011fi bir zafer. Zafer diyorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc Abd\u00fclveli Ey\u00fcp gibi kahramanlar\u0131n bilin\u00e7li bir tercihle sava\u015f\u0131p kazand\u0131\u011f\u0131 \u015fey d\u00fc\u015fmana benzememek!<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\nBu kitab\u0131 en iyi, Viktor Frankl\u2019\u0131n \u201c\u0130nsan\u2019\u0131n Anlam Aray\u0131\u015f\u0131\u201dn\u0131 okuyanlar\u0131n anlayaca\u011f\u0131n\u0131 zannediyorum. Nazi esiri Frankl\u2019\u0131n -i\u015finin ehli bir hekim olarak- toplama kamplar\u0131nda kendi ruhunu terbiye edi\u015fini, insan\u0131 sorgulamas\u0131n\u0131 ve hem teslimiyet\u00e7ili\u011fe, hem de hodbinli\u011fe s\u0131rt \u00e7evirip yine insana d\u00f6nme arzusunu gerek\u00e7elendirdi\u011fi sayfalar\u0131 tekrar okumu\u015f gibiyim.<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\nFrankl\u2019\u0131n, hepsine birden h\u00e2kim olamad\u0131\u011f\u0131n\u0131z edeb\u00ee, psikolojik ve felsef\u00ee g\u00f6ndermeleri elbette \u00e7ok de\u011ferli. Ama kan\u0131m\u0131zdan ve can\u0131m\u0131zdan Abd\u00fclveli Ey\u00fcp hem dilimize, hem de g\u00f6nl\u00fcm\u00fcze dokunuyor. Frankl\u2019\u0131 anlam\u0131\u015ft\u0131m. Fakat Abd\u00fclveli Ey\u00fcp\u2019\u00fc hissettim ve g\u00f6zlerimden ya\u015flar d\u00f6k\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\nK\u00f6t\u00fcl\u00fckle de\u011fil, azimle ve umutla\u2026<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\n\u201cE\u011fer o vakitler polislerin kand\u0131rmalar\u0131na ve korkutmalar\u0131na boyun e\u011fip kendimi savunma durumuna d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olsayd\u0131m tabii ki kendimi bir su\u00e7lu olarak kabul etmi\u015f olurdum. Bu itiraf belki beni a\u011f\u0131r cezadan kurtulmak i\u00e7in pi\u015fman olmaya, ikrar etmeye hatta ihbar etmeye bile g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015f olacakt\u0131.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\n\u00c7in Zindan\u0131nda Do\u011fu T\u00fcrkistanl\u0131 Bir Ayd\u0131n, s. 34<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\n\u201cZalim d\u00fczen d\u0131\u015f\u0131nda her \u015feyi affettim; hatta Ka\u015fgar\u2019da ilk hapishaneye girdi\u011fimde beni \u00e7\u0131r\u0131l\u00e7\u0131plak soyarak i\u015fkence yapan, maymun gibi z\u0131platan, e\u015fek gibi d\u00f6rt ayak \u00fczerinde durmam\u0131 emreden ve bu durumu kahkahalar i\u00e7inde izleyen polisleri de affettim.<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\nErtesi g\u00fcn Urum\u00e7i\u2019ye g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcmde onlar yapt\u0131klar\u0131na sanki pi\u015fman olmu\u015f gibi konu\u015fmu\u015flard\u0131. \u0130\u00e7lerinden biri \u201cDevran d\u00f6ner de bir g\u00fcn g\u00fc\u00e7, bizim i\u015fkence yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z bunun gibi insanlar\u0131n eline ge\u00e7erse bizi de maymun gibi z\u0131plat\u0131p e\u015fek gibi d\u00f6rt ayak \u00fczerinde durdurur mu?\u201d diye sormu\u015ftu. \u0130\u00e7imden bu kadar da olsa d\u00fc\u015f\u00fcnebildi\u011fine sevinmi\u015ftim ve \u201cAllah korusun, b\u00f6yle zalimlik sizin h\u00fck\u00fcmetinizle birlikte k\u00fcl olsun da bize miras kalmas\u0131n. Sizin yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 biz de yaparsak bizim sizden ne fark\u0131m\u0131z kal\u0131r? Zalimlik insana yak\u0131\u015fmaz. \u0130nsan olan, birinden zul\u00fcm g\u00f6rd\u00fcm diye ba\u015fka birine zul\u00fcm edemez.\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fc\u015ft\u00fcm.<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\nHapisten \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131m g\u00fcn k\u0131ld\u0131\u011f\u0131m ak\u015fam namaz\u0131nda bunlar\u0131 tekrar d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc, t\u00fcm ac\u0131m\u0131 ve kinimi hapishanenin pis kokulu ayakkab\u0131s\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6pe att\u0131\u011f\u0131m gibi b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131m\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\n\u00c7in Zindan\u0131nda Do\u011fu T\u00fcrkistanl\u0131 Bir Ayd\u0131n s.100<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\n\u201cUrum\u00e7i\u2019de \u00fc\u00e7 cezaevinde kald\u0131m; hepsinde H\u0131tay y\u00f6netici, Uygur yard\u0131mc\u0131. T\u00fcm ko\u011fu\u015flar da H\u0131tay mahpus ko\u011fu\u015f a\u011fas\u0131, Uygur mahpus u\u015fak. H\u0131tay emir veren, Uygur emri yerine getiren. H\u0131taylar konu\u015fkan, korkmaz ve risk alan; Uygurlar sessiz, korkak ve ihtiyatl\u0131.<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\nKo\u011fu\u015fta Uygur u\u015fak Hitay ko\u011fu\u015f a\u011fas\u0131na yaranmak i\u00e7in Uygur mahpuslar\u0131 g\u00f6stere g\u00f6stere daha \u00e7ok d\u00f6verdi. Bunun nedeni e\u011fer Uygur u\u015fak Uygur mahpuslar\u0131 H\u0131tay mahpuslardan daha \u00e7ok d\u00f6vmezse H\u0131tay ko\u011fu\u015f a\u011fas\u0131na olan sadakati tam olarak ispat edememesiymi\u015f. Kendisi Uygur olmas\u0131na ra\u011fmen Uygur mahpuslar\u0131 H\u0131tay mahpuslardan daha \u00e7ok d\u00f6vmesi, onun (u\u015fa\u011f\u0131n) ne kadar millet tan\u0131maz hale geldi\u011finin, ne kadar \u00c7inlile\u015fti\u011finin ve sahibine olan ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n bir g\u00f6stergesiymi\u015f.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: left; direction: ltr;\">\n\u00c7in Zindan\u0131nda Do\u011fu T\u00fcrkistanl\u0131 Bir Ayd\u0131n s. 29-30<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ozan Pekgoz Abduveli Ayup, Do\u011fu T\u00fcrkistanl\u0131 bir e\u011fitimci, Uygur T\u00fcrk\u00fc bir m\u00fcnevver. \u00c7o\u011fu takip\u00e7isinin bildi\u011fi gibi 2013-2014 y\u0131llar\u0131nda soyk\u0131r\u0131mc\u0131 fa\u015fist \u00c7in\u2019in toplama kamplar\u0131nda 15 ay esir tutuldu. Ger\u00e7ek su\u00e7u, alt\u0131n\u0131 \u00e7ize \u00e7ize \u00c7in yasalar\u0131na uygun olarak nitelikli ilk\u00f6\u011fretim ve anadili seferberli\u011fi ba\u015flatmak, Uygurlara (Kazak ve K\u0131rg\u0131zlara da) anadilde e\u011fitimin yan\u0131 s\u0131ra \u00c7ince ve \u0130ngilizce \u00f6\u011fretmeye [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":371,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-367","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hewerler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/367","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=367"}],"version-history":[{"count":14,"href":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/367\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":386,"href":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/367\/revisions\/386"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/wp-json\/wp\/v2\/media\/371"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=367"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=367"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/uyghursfoundation.org\/uyghur\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=367"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}